Lữ Đại

Sử cũ chép

Theo truyện Sĩ Nhiếp, sau khi Sĩ Nhiếp mất, Tôn Quyền chia châu làm hai: phía bắc là Quảng Châu giao cho Lữ Đại, phía nam là Giao Châu giao cho Đới Lương, lại sai Trần Thì sang thay Sĩ Nhiếp làm thái thú Giao Chỉ. Con Sĩ Nhiếp là Sĩ Huy tự xưng thái thú Giao Chỉ, phát quân của dòng họ ra chống. Một viên lại do chính Sĩ Nhiếp cất nhắc là Hoàn Lân dập đầu can, Huy sai đánh roi đến chết.¹

Cũng theo truyện ấy, Lữ Đại dùng một người họ Sĩ: Sĩ Khuông, con Sĩ Nhất, là bạn cũ của Đại, được sai sang khuyên Huy chịu tội, rằng tuy mất chức nhưng bảo đảm không phải lo gì khác. Anh em Huy sáu người cởi trần ra đón; Đại bảo mặc áo lại. Sáng hôm sau, Đại giăng màn trướng, mời họ lần lượt vào, rồi đứng dậy cầm cờ tiết đọc chiếu kể tội. Tả hữu trói giật họ ra ngoài, đều bị giết, đầu gửi về Vũ Xương.¹

Truyện Lữ Đại, trong cùng bộ sách, kể khác hai chỗ: Tôn Quyền không bỏ trắng Huy mà cho làm An Viễn tướng quân, lĩnh thái thú Cửu Chân, tức là dời sang quận khác; và không có Sĩ Khuông, không có lời hứa — Huy nghe Đại tới thì sợ hãi, không biết tính sao, dẫn anh em sáu người cởi trần ra đón, và Đại chém hết. Truyện này còn chép lý do đánh gấp: để Huy kịp giữ thành thì bảy quận trăm Man sẽ hưởng ứng như mây họp. Các ghi chép đã đọc không cho cơ sở để nói bản nào đúng.⁴

Lời chú của Bùi Tùng Chi dẫn Tôn Thịnh, người thế kỷ bốn, chê thẳng Lữ Đại: anh em Huy dốc lòng phó mệnh, Đại nhân đó diệt đi để cầu công, người quân tử vì thế biết Tôn Quyền không có mưu xa. Ngô Sĩ Liên trong Toàn thư chia lỗi làm hai: chê Huy giết người can, rồi chê Lữ Đại dụ hàng mà giết, vì chữ tín là của báu của nước.⁵⁶