Trần Thọ

Sử cũ chép

Trần Thọ chép nguyên tờ sớ của Tiết Tống vào Tam quốc chí, nên còn lại một văn bản về chuyện đồng hoá do chính người trong cuộc viết. Bộ sử của ông cũng là bộ được viết gần năm 248 nhất: cuộc nổi dậy ở Giao Chỉ, Cửu Chân năm ấy nằm trong một truyện ngắn phụ sau truyện Lục Khải, dành cho người em là Lục Dận, và ở đó không có tên một người đàn bà nào.¹²

Truyện Sĩ Nhiếp của ông mở bằng gốc gác: tổ tiên họ Sĩ tránh loạn Vương Mãng xuống Giao Châu, qua sáu đời thì tới cha Sĩ Nhiếp. Ông tả uy thế một nhà giữ bốn quận bằng một đoạn hay được trích, kết rằng Úy Đà cũng không hơn được — câu mà thế kỷ XIX vua Tự Đức chê là quá lời. Ông cũng dẫn thư Viên Huy gửi Tuân Úc khen Sĩ Nhiếp giữ vẹn một quận giữa đại loạn. Việc Lữ Đại giết anh em Sĩ Huy thì ông kể hai cách ở hai quyển, truyện Sĩ Nhiếp và truyện Lữ Đại: cùng một người viết, hai cách chết.⁴⁵⁶

Trong lời bình cuối quyển, ông viết Sĩ Nhiếp giữ đất Nam Việt thong dong trọn đời, đến đời con không cẩn thận mà tự chuốc tai hoạ, rồi kết bằng một câu không mấy dễ nghe: ấy là kẻ tài tầm thường ham phú quý mà cậy vào hiểm trở, nên mới đến thế.³